عنوان مقاله: رابطه تفکر انتقادی با انگیزه پیشرفت دانشجویان کارشناسی ارشد دانشگاه

 فرمت: Word

 حجم فایل: 45 KB

 

چکیده مقاله

پژوهش حاضر با هدف بررسی رابطه تفکر انتقادی با انگیزه پیشرفت در بین دانشجویان دوره­ی کارشناسی ارشد دانشگاه بیرجند انجام گرفته است. پژوهش، توصیفی از نوع همبستگی می باشد و جامعه آماری 1093 نفر از دانشجویان دوره­ی کارشناسی ارشد دانشگاه بیرجند می­باشد که تعداد 288 نفر از این جامعه با روش نمونه­گیری طبقه­ ای با نسبت­ های مساوی به­عنوان نمونه انتخاب شدند. ابزار جمع­آوری داده­ها دو پرسش­نامه تفکر انتقادی کالیفرنیا (فرم ب) و انگیزه پیشرفت هرمنس می­باشد. پایایی آزمون تفکر انتقادی با استفاده از آلفای کرونباخ 74% و پایایی پرسش­نامه انگیزه پیشرفت هرمنس، 78% به دست آمد. نتایج تجزیه و تحلیل داده­ها نشان داد که تفکر انتقادی با انگیزه پیشرفت رابطه مثبت معنی دار دارد و هر پنج مؤّلفه­ی تفکر انتقادی، قادر به پیش­بینی انگیزه پیشرفت می باشند.

واژگان کلیدی: تفکر، تفکر انتقادی، انگیزه، انگیزه پیشرفت، دانشجویان کارشناسی ارشد

مفدمه مقاله

تفکر انتقادی با انگیزه پیشرفت دانشجویان

ضعف عملکرد آموزشی دانشجویان و شکست های بعد از ورود به دانشگاه از معضلات مهم آموزشی در کشور ماست. بسیاری از دانشجویان بعد از ورود به دانشگاه قادر به سازگار کردن خود با وضعیت تحصیلی جدید و افزایش حجم دروس نیستند و اغلب دانشجویان در ترم اول و برخی تا پایان تحصیلات دچار افت شدیدی می شوند.اکثر دانشجویانی که از تلاش خود نتیجه مطلوب کسب نمی کنند انگیزه ای برای درس خواندن ندارند(فهیم زاده، 1382).

بررسي انگيزش گامي است اساسي در جهت شناخت رفتار آدمي، در حقيقت با بررسي انگيزش مي خواهيم بدانيم سرچشمه رفتار آدمي و نيرويي كه او را به حركتوا مي دارد، چيست؟ (یوسفی و همکاران، 1388). انگیزش مهم ترین پیش نیاز یادگیری است. انگیزش،قلب یادگیری است. انگیزش مایه ی جنبش انسان و عامل آغاز کننده،راهنما،سوددهنده و پایدارنده ی رفتار تا زمان دست یابی به هدف مطلوب است (بیابان گرد، 1384). «انگیزش فرایندی است که در برانگیختن، جهت دادن و پایایی رفتار دخیل است. برای نمونه، انگیزش را برای نشان دادن این امر به کار می برند که چرا یک ارگانیزم به جای اینکه خواب باشد، بیدار و فعال است، چرا روی یک تکلیف فعالیت می کند و از انجام تکلیف دیگر که در توان اوست سر باز می زند» (بال ، 1373، ص 2).

نیاز به پیشرفت

«یکی از نخستین انگیزه هایی که پژوهش های زیادی را به خود معطوف کرده است “نیاز به پیشرفت” است. این نیاز افراد را برای جست و جو کردن موفقیت در رقابت با معیار برتری، با انگیزه می کند. برای مثال حل معما، نوشتن مقاله متقاعد کننده و شاگرد اول شدن در کلاس درس، نمونه هایی از جست و جوی موفقیت یا پیشرفت در تکالیفند» (حسن زاده، 1386، ص108).

انگیزه پیشرفت به رفتارهایی اطلاق می شود که منجر به یادگیری و عملکرد می گردد. به عبارت دیگر انگیزه پیشرفت، تمایل فراگیر است، فراگیر کاری را در قلمرو خاصی به خوبی انجام می دهد و عملکردش را به طور خود جوش ارزیابی می کند (یوسفی و همکاران، 1388). نیاز به پیشرفت یکی از نیازهایی است که توسط مورای مطرح شد. بطور کلی افراد دارای انگیزه پیشرفت احساس می کنند که بر زندگی شان مهار دارند و از آن لذت می برند. آنها سعی می کنند عملکرد خود را بهبود ببخشند و ترجیح می دهند که کار هایی را انجام دهند که چالش بر انگیز باشند (توکلرد ، 2000؛نقل در طالب پور و همکاران، 1381).

مک کللند  بر این باور است که جوامعی که افراد آن دارای انگیزه پیشرفت نباشند، حتی با وجود امکانات عالی و شرایط مساعد طبیعی، کمتر شانس توسعه و ترقی خواهند داشت. وی با بررسی های بسیار دقیق نشان داد که رشد اقتصادی یک جامعه به انگیزه پیشرفت افراد بستگی دارد. او بر این باور است که افرادی که انگیزه پیشرفت بیشتری دارند، افراد توسعه جویی شده و به رشد خود کمک کرده اند (سیتنز و لیمان ، 1973؛ نقل در برخوری و همکاران، 1388).

انگیزه پیشرفت تحصیلی

«یکی از ویژگی های شخصیتی که روان شناسان از آن برای تبیین و تشریح عملکرد افراد استفاده نموده اند، انگیزه پیشرفت تحصیلی است که در برگیرنده ی الگویی از تدبیر اندیشی، اعمال و احساس هایی است که با تلاش برای دستیابی به نوعی برتری، سازگار با استاندارد های برتر درونی، مرتبط می باشد» (کالاهان ، 1368، ص86). انگیزه ی پیشرفت با پیشرفت و موفقیت تحصیلی دانش آموزان رابطه دارد. منظری توکّلی (1375) در تحقیقی که به بررسي رابطه انگيزه پيشرفت، هسته كنترل و پيشرفت تحصيلي پرداخت، نشان داد که بین انگیزه پیشرفت و موفقیت دانش آموزان رابطه مثبت معنی دار وجود دارد. در تحقیقی دیگر که زارعی (1380) به بررسی رابطه بین سبک های اسنادی و انگیزه پیشرفت با پیشرفت تحصیلی پرداخت، بین انگیزه پیشرفت و پیشرفت تحصیلی رابطه مثبت معنی دار دید.

علاقه به یادگیری، دست آورد عواملی است که به شخصیت و توانایی دانش آموز، مشوّق ها و دیگر عوامل پیرامونی مربوط است (واینر ، 1972؛ نقل در بیابان گرد، 1384). «رشد انگیزه پیشرفت، متأثّر از سازه های چندی است.مانند ارزش های فرهنگی، نظام های نقش-اجتماعی و فرایندهای تربیتی» (بال، 1373، ص2).یکی از خصوصیات متفکران انتقادی که مورد تأیید اکثر صاحب نطران هم می باشد، این است که، افرادی که منتقدانه می اندیشند، می-آموزند که در شرایط دشوار و در عین ناکامی کار کنند و ناامید نشوند (ریچارد پل ، 2005؛ نقل در کوکبی و همکاران، 1389).

تفکر انتقادی

«تفکر انتقادی در هر رشته ی تحصیلی همیشه موجد قضاوت های درست و بد بینی معقول و عینیت است. بهترین متفکران انتقادی نیز نسبت به موضوع مورد مطالعه خود، علاقه شدید از خود نشان می دهند و به رشته خود علاقه مندند» (مایرز، 1384، ص 121). تفکر انتقادی می تواند اثرات متفاوتی بر انگیزه پیشرفت و عملکرد تحصیلی دانشجویان داشته باشد. در این میان نباید از نقش مهم انگیزه پیشرفت در عملکرد تحصیلی فراگیران غافل بود. تفکر انتقادی با متغیرهای متفاوتی رابطه دارد:

طالب پور و همکاران (1381) به تأثیر آموزش شناختی (از جمله تفکر انتقادی) بر مسند مهار گذاری، انگیزه  پیشرفت و پیشرفت تحصیلی دانش آموزان شاهد پرداختند. نتایج آن ها نشان داد که آموزش شناختی تأثیر معنی داری بر افزایش درجات مسند مهارگذاری درونی و افزایش نمرات انگیزه  پیشرفت داشته است. همچنین آموزش شناختی بر پیشرفت تحصیلی دانش آموزان تأثیر معنی داری نداشته است.

زارعی (1380) در تحقیقی به بررسی رابطه بین توانایی تفکر انتقادی با هوش و خلاقیت دانش‌آموزان مدارس راهنمایی پرداخت،نتیجه بررسی نشان داد که بین تفکر انتقادی با هوش و خلاقیت دانش‌آموزان رابطه وجود دارد.

ترجمه ها پروپوزال آماده مدیریت استراتژیک پرسشنامه ها

پشتیبانی مدیر123

 

مطالب مرتبط